Taşıyıcı ile yolcu arasında F1 ve F2 acente ağı
F1 yurt içi, F2 yurt içi ve uluslararası yolcu taşımacılığı alanında acentelik yapan işletmelerin firma yetki çerçevesidir.
- Kapsam
- Yurt İçi Yolcu Acenteleri
- İlk adım
- Acentelik Faaliyetini Tanımlayın
- Son kontrol

F1 ve F2 Kimler İçin?
Yurt İçi Yolcu Acenteleri
Yurt içi taşıyıcıların seferlerini yolcuya sunan ve F1 kapsamını değerlendiren işletmeler.
Uluslararası Satış Ağı Kuran Acenteler
Yurt içi yanında uluslararası yolcu taşıma hizmetlerine aracılık eden F2 adayları.
Taşıyıcılarla Sözleşme Yapan İşletmeler
Temsil, bilet, tahsilat ve yolcu bilgilendirme sorumluluklarını kurumsal kayda bağlayan acenteler.
Acentelik Modelinden Firma Dosyasına
Acentelik Faaliyetini Tanımlayın
Bileti veya taşıma hizmetini hangi taşıyıcı adına, hangi coğrafi alanda ve hangi kanaldan sunduğunuzu belirleyin.
F1 ya da F2 Kapsamını Eşleştirin
Yalnız yurt içi acentelik için F1i; uluslararası boyut da varsa F2yi gerçek sözleşme ağıyla değerlendirin.
Firma ve Personel Kayıtlarını Ayırın
UAB/e-Devlet acente başvurusunu, taşıyıcının yetkisi ve kişisel SRC/ODY/ÜDY belgelerinden ayrı yürütün.
F1 ve F2nin Temel Ayrımı
F türü yetki belgeleri, yolcu taşımacılığı alanında acentelik yapan işletmeler adına düzenlenir. Acente yolcuyu fiilen kendi otobüsüyle taşımaktan çok, yetkili taşıyıcının hizmetini belirli sözleşme ve temsil ilişkisi içinde yolcuya sunar. Bilet veya rezervasyon işlemi, sefer bilgisi, tahsilat, değişiklik ve iptal iletişimi bu aracılık zincirinin parçalarıdır. F belgesi taşıyıcının B ya da D türü işletme yetkisiyle aynı değildir.
F1 yurt içi yolcu taşımacılığı acenteliğine, F2 ise yurt içi ve uluslararası yolcu taşımacılığı acenteliğine yöneliktir. Ayrım yalnız internet sitesinde yabancı şehir veya ülke adı yazılmasıyla kurulmaz. Acente sözleşmesinin tarafları, temsil edilen taşıyıcının faaliyet alanı, satılan seferin başlangıç-varış noktaları ve yolcuya verilen hizmet fiş veya bileti aynı coğrafi kapsamı göstermelidir.
Değişebilen ücret, sermaye, iş yeri, kapasite veya başka başvuru koşulları bu rehberde sabit rakamlarla aktarılmaz. Güncel firma dosyası UAB/e-Devlet yetki belgesi hizmetinde tamamlanır. İş yeri açma, tüketici işlemleri, elektronik ticaret, ödeme güvenliği ve kişisel veri sorumlulukları acentenin kullandığı kanala göre ayrıca doğabilir. F belgesinin bulunması bu yükümlülükleri kendiliğinden yerine getirmez.
Acentenin kendi markasıyla satış yapması, taşıma hizmetini fiilen kendisinin gerçekleştirdiği anlamına gelmemelidir. Yolcu; taşıyıcının kim olduğunu, seferin hangi işletme tarafından yapıldığını, bilet koşullarını ve destek kanalını satın alma öncesinde görebilmelidir. Temsil ilişkisi sona eren bir taşıyıcının seferlerini satmaya devam etmek veya yetki alanı dışındaki hattı listede tutmak hem yolcu güvenini hem kayıt tutarlılığını zedeler.
Yolcu Satış Hizmetinin Üç Katmanı
F1, yurt içi yolcu taşıma hizmetlerine aracılık eder
F1 işletmesi, yurt içinde yolcu taşıyan yetkili firmalarla kurduğu sözleşme üzerinden bilet, rezervasyon veya satış hizmeti sunar. Satılan seferin taşıyıcısı, güzergâhı, kalkış zamanı ve yolcu koşulları satış ekranıyla bilet kaydında tutarlı olmalıdır. Acente taşıyıcı adına hangi işlemleri yapabileceğini sözleşme sınırları içinde yürütür.
Yurt içi satışta terminal gişesi, çağrı merkezi, internet sitesi veya başka bir satış kanalı kullanılabilir. Kanal değişse de yolcunun doğru bilgilendirilmesi, ödeme kaydı, bilet teslimi ve satış sonrası destek sorumluluğu ortadan kalkmaz. İptal veya sefer değişikliğinde acente ile taşıyıcı arasındaki iletişim akışı yolcuyu belirsizlikte bırakmayacak biçimde önceden kurulmalıdır.
F2, yurt içi yanında uluslararası acentelik alanını kapsar
F2 işletmesi yurt içi ve uluslararası yolcu taşıma hizmetlerine acentelik edebilir. Sınır aşan seferlerde taşıyıcının yetkisi, yolcunun seyahat belgeleri, varış veya transit ülke uygulamaları ve sınır geçiş koşulları satış öncesi bilgilendirmeyi daha ayrıntılı hâle getirir. Acente, taşıyıcının sorumluluğunu kendi hizmet vaadiyle genişletmemeli veya eksiltmemelidir.
Uluslararası bilet satışında ad-soyad, kimlik veya pasaport bilgisi gibi hassas kayıtlar işlenebilir. Yalnız gerekli veri alınmalı, yetkili taşıyıcıya güvenli aktarılmalı ve erişim sınırları belirlenmelidir. Döviz, ödeme, iade ve değişiklik koşulları yolcuya işlem tamamlanmadan gösterilmelidir. F2 sahibi olmak vize veya sınırdan geçiş sonucunu acentenin belirlediği anlamına gelmez.
Üç ayrı sorumluluk katmanı birbirinin yerine geçmez
F1 veya F2 acente işletmesi adına düzenlenir. Yolcuyu fiilen taşıyan firmanın kendi taşıma yetkisi ve araç operasyonu ayrıdır. Otobüs sürücüsünün uygun ehliyeti ile SRC yeterliliği kişisel; taşıyıcı işletmede aranan ODY ya da ÜDY ise yönetici mesleki yeterliliğidir. Acente belgesi aracı veya sürücüyü taşımaya yetkili kılmaz.
Irmak SRC, MEB tarafından yetkilendirilmiş SRC/ODY/ÜDY eğitim kurumudur. F1 veya F2 acente belgesi düzenlemez, bilet acenteliği yapmaz ve UAB başvurusunu sonuçlandırmaz. Firma işlemleri resmî UAB/e-Devlet kanalında yürütülür; kurumumuz sürücü ve yönetici adaylarının kişisel eğitim programları hakkında bilgi verir.
İçeriğin dayandığı kaynaklar
Mevzuat ve belge bilgileri aşağıdaki yayınlar esas alınarak hazırlanmış ve içerik tarihiyle birlikte kaydedilmiştir.
Son gözden geçirme:
İçerik kontrolü: Irmak SRC Eğitim Koordinatörlüğü
Yolcu Acenteleri İçin Yanıtlar
F1 ile F2 arasındaki fark nedir?
F1 yurt içi yolcu taşımacılığı acenteliğine; F2 yurt içi ve uluslararası acenteliğe yöneliktir.
F belgesiyle otobüs işletilebilir mi?
F belgesi acentelik yetkisidir; yolcuyu fiilen taşıyan işletmenin kendi taşıma yetkisi ayrıca bulunur.
İnternetten bilet satan her işletme F belgesi mi alır?
Faaliyetin temsil, sözleşme ve satış modeli firma özelinde UAB/e-Devlet yetki sürecinde değerlendirilir.
F2 yolcuya vize veya geçiş sonucu sağlar mı?
Hayır. F2 acentelik kapsamıdır; yolcunun seyahat belgesi ve ülke giriş kararı ayrı süreçlerdir.
Irmak SRC F1 veya F2 belgesi verir mi?
Hayır. Irmak SRC yalnız MEB yetkili SRC/ODY/ÜDY eğitim hizmeti sunar.
Diğer Eğitim ve Belge Programları
Mesleki Yeterlilik Belgeniz İçin Kayıt Olun
Yeni dönem kayıtları, ders takvimi ve e-sınav randevuları hakkında bilgi almak için kurumumuzla iletişime geçin.
