D4ün iki alanı: il içi ve 100 km
D4, il içindeki ve 100 kilometreye kadar şehirlerarası tarifeli veya tarifesiz ticari yolcu faaliyetlerine yöneliktir; bütün şehirlerarası hatları kapsamaz.
İl İçi ve Kısa Mesafeli İşletmeler
İl İçi Ticari Taşıyıcılar
Aynı il sınırları içinde tarifeli veya tarifesiz yolcu hizmeti sunan işletmeler.
Yakın Şehirlerarası Hatlar
Başlangıç ve varış noktaları farklı illerde olup 100 kilometreyi aşmayan ticari seferleri planlayanlar.
Yerel Tur ve Transfer İşletmeleri
Kısa mesafede grup veya düzenli sefer modelini yerel izinlerle birlikte yöneten firmalar.
Başlangıç Noktasından Firma Dosyasına
Başlangıç ve Varışı İşaretleyin
Seferin aynı il içinde mi yoksa farklı iller arasında mı olduğunu açık güzergâhla belirleyin.
100 Kilometre Sınırını Esas Alın
Şehirlerarası faaliyetin 100 kilometreyi aşmadığı gerçek rota ve operasyon kaydıyla gösterilir.
Ticari Model ve Belgeleri Tamamlayın
Tarifeli veya tarifesiz işletme düzenini UAB/e-Devlet firma kaydı ve kişisel yeterliliklerle ayrı yönetin.
D4 Bütün Şehirlerarası Hatlar Değildir
D4 yetki belgesi, il içi ve 100 kilometreye kadar şehirlerarası tarifeli veya tarifesiz ticari yolcu taşımacılığına yöneliktir. Tanım iki ayrı coğrafi alan içerir: aynı il sınırları içindeki ticari seferler ve farklı iller arasında olup 100 kilometreyi aşmayan kısa mesafeli seferler. D4 bütün şehirlerarası yolcu taşımacılığı için genel yetki olarak kullanılamaz.
Mesafe sınırı tanıtımda kullanılan bölge adıyla değil, gerçek başlangıç-varış noktaları ve işletilen güzergâhla ele alınmalıdır. Sefer planı 100 kilometreyi aşıyorsa veya operasyon daha geniş bir yurt içi ağa dönüşüyorsa D1 ya da D2 gibi faaliyet modeline uygun başka yetki türleri gündeme gelir. Rotayı parçalı göstermek fiilî uzun seferin niteliğini değiştirmez.
D4 hem tarifeli hem tarifesiz ticari modele açık olmakla birlikte bu iki hizmetin kayıt düzeni aynı değildir. Düzenli hatta sefer ve yolcu erişimi önceden ilan edilir; tarifesiz hizmette belirli grup, talep veya sözleşme bulunur. Yerel terminal, durak, belediye çalışma alanı ve güzergâh izinleri UAB firma yetkisinden ayrı sorumluluklar oluşturabilir.
Ücret, araç sayısı, kapasite ve diğer değişken başvuru koşulları sabit rakamlarla aktarılmaz; resmî UAB/e-Devlet dosyasında tamamlanır. İşletme yeni durak, farklı ilçe veya komşu il rotası eklediğinde hem kilometre sınırını hem de yerel izinleri hizmet başlamadan doğrulamalıdır. Yolcuya sunulan ilan ve sözleşme gerçek faaliyet alanını doğru yansıtmalıdır.
Yeni bir durak veya komşu il bağlantısı eklendiğinde yalnız sefer süresi değil, gerçek güzergâh mesafesi ve yerel çalışma düzeni de yeniden değerlendirilir. Bilet, sözleşme ve yolcu duyuruları onaylı rota ile aynı olmalı; fiilî sefer tanıtımda gösterilenden farklı yürütülmemelidir.
Kısa Mesafeli Ticari Taşımanın Katmanları
Aynı ilde tarifeli veya tarifesiz ticari sefer yapılabilir
D4ün il içi boyutunda başlangıç ve varış noktaları aynı ilin sınırları içindedir. İşletme düzenli hatta halka açık sefer sunabilir veya belirli grup için tarifesiz taşıma planlayabilir. Hangi model seçilirse seçilsin yolcu kabulü, güzergâh, araç ve sürücü kayıtları yapılan hizmeti açık biçimde göstermelidir.
İl içi çalışma, yalnız UAB belgesine dayanan tek katmanlı bir süreç değildir. Belediye, terminal, durak, güzergâh veya yerel çalışma düzeniyle ilgili yetkiler ayrıca bulunabilir. D4 sahibi işletme hizmete başlamadan faaliyet göstereceği yerin kamu süreçlerini tamamlamalı ve yolcu bilgilendirmesini onaylı operasyonla uyumlu kurmalıdır.
Kısa mesafe istisnası bütün şehirlerarası rotalara yayılmaz
Farklı illerdeki iki nokta arasında ticari yolcu taşınacaksa D4 kapsamında 100 kilometre üst sınırı belirleyicidir. İşletme yalnız kuş uçuşu yakınlığa veya il merkezleri arasındaki genel değere güvenmemeli; fiilen kullanılacak başlangıç, varış ve rota bilgisini operasyon dosyasında açık tutmalıdır. Güzergâh değişikliği sınırı etkiliyorsa yetki değerlendirmesi yenilenmelidir.
Yüz kilometreyi aşan bir seferi iki ayrı kayıtla bölmek, yolcunun kesintisiz gerçek yolculuğunu kısa mesafeye dönüştürmez. Ticari hizmet daha geniş bir şehirlerarası hatta taşındığında tarifeli ise D1, tarifesiz ise D2 faaliyet yapısı ayrıca ele alınır. D4ün dar coğrafi sınırı, yerel ve yakın mesafeli pazar için korunmalıdır.
D4 firma kaydı sürücü ve yönetici yeterliliğinden ayrıdır
D4 işletme adına düzenlenen ticari taşıma yetkisidir. Otobüsü kullanan kişinin uygun ehliyeti ve yolcu taşımacılığına uygun SRC yeterliliği kişisel kayıttır. İşletmede aranan ODY veya ÜDY de yönetici mesleki yeterliliğidir. Firma belgesinin bulunması yetkin sürücü ve yönetici görevlendirme sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Irmak SRC D4 belgesi düzenlemez, satmaz veya UAB/e-Devlet firma başvurusunu yürütmez. MEB yetkili SRC/ODY/ÜDY eğitim kurumu olarak sürücü ve yönetici programları hakkında bilgi sunar. D4 işlemleri ile yerel izinler ilgili resmî kanallarda tamamlanır.
İçeriğin dayandığı kaynaklar
Mevzuat ve belge bilgileri aşağıdaki yayınlar esas alınarak hazırlanmış ve içerik tarihiyle birlikte kaydedilmiştir.
Son gözden geçirme:
İçerik kontrolü: Irmak SRC Eğitim Koordinatörlüğü
100 Kilometre Sınırı Hakkında Yanıtlar
D4 yalnız il içi taşıma için midir?
Hayır. İl içinin yanında 100 kilometreye kadar şehirlerarası ticari yolcu taşımacılığını da kapsar.
D4 ile 100 kilometreden uzun şehirlerarası sefer yapılır mı?
D4ün şehirlerarası alanı 100 kilometreye kadardır; daha uzun faaliyet uygun başka yetki türü açısından değerlendirilir.
D4 tarifeli ve tarifesiz taşımayı kapsar mı?
Evet, tanımlı il içi veya kısa mesafeli alan içinde her iki ticari model de bulunabilir; kayıt düzenleri ayrıdır.
D4 belgesi SRC yerine geçer mi?
Hayır. D4 işletmenin, SRC ise sürücünün ayrı belgesidir.
Diğer Eğitim ve Belge Programları
Mesleki Yeterlilik Belgeniz İçin Kayıt Olun
Yeni dönem kayıtları, ders takvimi ve e-sınav randevuları hakkında bilgi almak için kurumumuzla iletişime geçin.