A1 ile tarifeli ve tarifesiz yurt içi yolcu hizmeti
A1, Türkiye sınırları içinde otomobille ticari yolcu taşımacılığı yapan işletmenin faaliyet yetkisidir; sürücünün kişisel SRC belgesi değildir.
Yurt İçi Otomobil Hizmetleri
Yurt İçi Transfer İşletmeleri
Otomobille şehir içi veya şehirlerarası ticari yolcu transferi planlayan firmalar.
Tarifeli Hizmet Kuracaklar
Belirli hizmet düzeniyle yolcu taşımayı ve A1 kapsamındaki işletme sorumluluklarını araştıranlar.
Tarifesiz Taşıma Yapanlar
Grup, rezervasyon veya sözleşmeye bağlı otomobil seferlerinin yurt içi yetki alanını değerlendiren işletmeler.
Rotadan Firma Başvurusuna
Yurt İçi Rotayı Belirleyin
Taşımanın başlangıç ve bitiş noktalarının Türkiye sınırları içinde olduğunu ve otomobille yapıldığını netleştirin.
Hizmet Modelini Açıklayın
Tarifeli veya tarifesiz çalışma biçimini, yolcu kabulünü ve sözleşme yapısını işletme dosyanızda tanımlayın.
Resmî Hizmetten Başvurun
Firma koşulları UAB/e-Devlet yetki belgesi hizmetinde tamamlanır; personel yeterlilikleri ayrı kayıtlar olarak başvuru dosyasında yer alır.
A1 Bir İşletme Yetkisidir
A1 yetki belgesi, yurt içinde otomobille tarifeli veya tarifesiz ticari yolcu taşımacılığı yapacak işletmelere yönelik bir firma belgesidir. Hizmetin “transfer”, “özel ulaşım” veya başka bir ticari adla sunulması tek başına kapsamı değiştirmez. Aracın otomobil niteliği, taşımanın ücret karşılığı yapılması, güzergâh ve yolcu kabul modeli birlikte değerlendirilir.
A1 uluslararası taşıma yetkisi değildir. Türkiye’den başlayıp başka ülkede biten otomobil yolcu taşımacılığı, A2 ve uluslararası faaliyetin diğer koşulları açısından ele alınır. A1 başvurusunda değişebilen mali ve taşıt şartları bu sayfada rakamlaştırılmaz; resmî başvuru ekranındaki güncel işletme koşulları esas alınır.
A1 belgesi, otomobille yurt içinde ticari yolcu taşımacılığı yapacak işletmenin faaliyet yetkisidir. Hizmet modeli tarifeli veya tarifesiz olabilir; ancak yolcuya sunulan iş, otomobil filosu, faaliyet alanı ve işletme organizasyonu A1 kapsamında kurulmalıdır. Başvuruda şirketin yalnız araç sahibi olması değil, bu taşıma işini sürdürebilecek mali ve mesleki yapıyı göstermesi beklenir. Araçların yetki belgesine kaydı, zorunlu sigorta, taşıma sözleşmesi, yolcu bilgisi, sürücü görevlendirmesi ve hizmet kayıtları faaliyetin devamındaki temel dosyalardır. A1 işletmeye aittir; otomobili kullanan kişinin uygun sürücü belgesi, SRC 2 ve görevine göre psikoteknik şartları ayrıca bulunur.
Rezervasyon, sürücü görevlendirmesi ve araç kaydı aynı sefer numarasıyla ilişkilendirildiğinde işletme hem yolcu iletişimini hem de denetim dosyasını daha sağlıklı yönetir. Araç veya sürücü değişikliği yolcuya zamanında bildirilir; yeni görevlendirmenin de A1 operasyonundaki belge ve güvenlik şartlarını taşıması gerekir.
A1 Faaliyetinin Üç Boyutu
A1 hangi yurt içi otomobil hizmetlerini kapsar?
A1, otomobille yapılan ticari yolcu taşımacılığının yurt içi boyutuna odaklanır. Tarifeli modelde hizmet düzeni ve sefer yapısı önceden belirlenirken tarifesiz modelde rezervasyon, sözleşme veya belirli bir grubun ihtiyacı temel olabilir. Her iki durumda da işletmenin ücret karşılığı taşıma yaptığı, yolcu güvenliği ve kayıt sorumluluğu taşıdığı açıktır.
Bir yolculuğun havalimanından başlaması veya turistik amaç taşıması onu otomatik olarak uluslararası taşıma yapmaz. Belge kapsamı, aracın fiilen geçtiği güzergâh ve taşımanın başlangıç-bitiş noktalarıyla belirlenir. Başka araç sınıflarıyla veya farklı hizmet yapısıyla çalışılması hâlinde A1 dışında bir yetki belgesi gerekebilir.
A1 ile taksi, transfer veya benzeri otomobille yolcu hizmetini yalnız araç üzerinden değerlendirmek hatalıdır. İşletmenin kurduğu ticari model, ücret ve sözleşme ilişkisi, çalışılan alan ve yerel izinler birlikte ele alınır. Belediye veya havalimanı kuralları A1’in yerine geçmez; farklı idari katmanlar aynı faaliyette birlikte uygulanabilir.
İki hizmet biçiminde kayıt ve operasyon düzeni değişir
Tarifeli taşımada yolcunun hizmete hangi düzen içinde eriştiği, seferlerin nasıl duyurulduğu ve güzergâhın nasıl işletildiği önem kazanır. Tarifesiz taşımada ise taşıma sözleşmesi, rezervasyon kaydı, yolcu grubu ve sefer planı öne çıkabilir. İşletme, başvuru beyanıyla gerçek çalışma biçimi arasında tutarlılık kurmalıdır.
A1 belgesinin bulunması belediye veya yerel idarenin faaliyet alanına göre isteyebileceği izinleri kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Terminal, durak, güzergâh, çalışma ruhsatı veya bölgesel uygulamalar ayrı yetki alanlarında değerlendirilebilir. İşletme, UAB firma yetkisini diğer gerekli izinlerle karıştırmadan operasyon planını oluşturmalıdır.
A1 firma belgesi, sürücü ve yönetici belgelerinden ayrıdır
A1 şirket adına düzenlenir. Otomobili kullanan sürücünün ehliyeti ve faaliyete uygun kişisel SRC yeterliliği ayrıca aranabilir; yönetici kadrosunun ODY veya ÜDY yükümlülüğü de işletmenin yetki belgesi koşullarına göre değerlendirilir. Bir katmandaki belge diğerinin yerine kullanılamaz ve tüm sorumluluğu tek başına karşılamaz.
Irmak SRC, MEB yetkili SRC/ODY/ÜDY eğitim kurumudur; A1 firma yetki belgesi düzenlemez ve başvuru sonucu hizmeti sunmaz. UAB/e-Devlet üzerinden yürütülen firma başvurusundan ayrı olarak sürücü ve yöneticilerinizin kişisel eğitim ihtiyacı için kurumumuzdan program bilgisi alabilirsiniz.
İçeriğin dayandığı kaynaklar
Mevzuat ve belge bilgileri aşağıdaki yayınlar esas alınarak hazırlanmış ve içerik tarihiyle birlikte kaydedilmiştir.
Son gözden geçirme:
İçerik kontrolü: Irmak SRC Eğitim Koordinatörlüğü
Yurt İçi Otomobil Taşımacılığı
A1 belgesi şehirlerarası taşımayı kapsar mı?
A1 yurt içi otomobille ticari yolcu taşımacılığı alanındadır; hizmet modeli ve diğer izinler ayrıca değerlendirilir.
A1 ile yurt dışına yolcu taşınabilir mi?
A1 yurt içi kapsamdadır. Uluslararası tarifesiz otomobil taşımacılığı A2 alanında değerlendirilir.
A1 şirketin sürücülerine SRC kazandırır mı?
Hayır. A1 işletme yetkisidir; SRC sürücüye ait kişisel mesleki yeterliliktir.
Irmak SRC A1 belgesi verir mi?
Hayır. Irmak SRC yalnızca MEB yetkili SRC/ODY/ÜDY eğitim ve süreç bilgilendirmesi sunar.
A1 belgesi sürücüye mi, firmaya mı verilir?
A1 işletmenin yurt içi otomobille ticari yolcu taşıma yetkisidir. Sürücünün SRC 2, uygun ehliyet ve diğer kişisel şartları ayrı olarak sağlanır.
Diğer Eğitim ve Belge Programları
Mesleki Yeterlilik Belgeniz İçin Kayıt Olun
Yeni dönem kayıtları, ders takvimi ve e-sınav randevuları hakkında bilgi almak için kurumumuzla iletişime geçin.